Başbakan Ünal Üstel’in, Ulaştırma Bakanı Erhan Arıklı’yı görevden almasının ardından YDP’nin hükümetten çekildiğini açıklamasıyla bizi ne bekliyor?
Öncelikle YDP’nin tek başına hükümetten çekilmesi, UBP-DP-YDP hükümetinin aynı anda hukuken düşmesi anlamına gelmiyor. Burada kritik konu, UBP ve DP’nin Meclis’te hala hükümete güvenoyu verecek çoğunluğa sahip olup olmadığıdır.
Anayasa ne diyor?
KKTC Anayasası’nın 106. maddesine göre Bakanlar Kurulu, Başbakan ve bakanlardan oluşuyor. Cumhurbaşkanı hükümeti kurma görevini güvenoyu alabilecek bir milletvekiline veya grup başkanına veriyor. Ayrıca yeni Bakanlar Kurulu Cumhurbaşkanı tarafından atanana kadar mevcut Bakanlar Kurulu görevine devam ediyor.
- madde ise;
-Hükümet Meclis’ten güvenoyu alır.
-Başbakan istediği zaman Meclis’ten yeniden güven isteyebilir.
-Hükümet üyelerinin çoğunluğunun 30 günlük süre içerisinde değişmesi halinde güvenoyuna başvurulması zorunludur.
-Hükümet güvenoyu alamazsa veya hakkında verilen güvensizlik önergesi Meclis üye tamsayısının salt çoğunluğuyla kabul edilirse Başbakan istifasını Cumhurbaşkanı’na sunar.
Peki YDP resmi olarak çekilirse ne olur?
Burada iki farklı ihtimal önce çıkıyor;
- UBP ile DP Meclis’te çoğunluğu koruyabiliyorsa, hükümet otomatik olarak düşmez. YDP’nin hükümetten çekilmesiyle koalisyon fiilen UBP-DP hükümetine dönüşür. Cumhurbaşkanı’nın otomatik olarak hükümeti görevden alma gibi bir yetkisi yoktur.
- UBP ile DP güvenoyu çoğunluğuna sahip değilse ve mevcut hükümet meclis desteğini kaybederse, Başbakan’ın hükümeti sürdürebilmesi siyasi olarak mümkün olsa bile güvenoyu ve güvensizlik mekanizmaları devreye girebilir.
Salt çoğunluk 26!
Cumhuriyet Meclisi’nde 50 milletvekili bulunduğundan salt çoğunluk 26 milletvekilidir. YDP’nin çekilmesinden sonra Ünal Üstel hükümeti Meclis’te en az 26 milletvekilinin desteğine sahip olmak zorundadır. Aksi takdirde azınlık duruma düşmüş olur ve UBP ile DP’nin 26 milletvekili desteği olmaması, hükümetin uzun süre ayakta kalmayacağı anlamına geliyor. “
Kritik isim Hasan Tosunoğlu
Şu anda UBP ile DP’nin toplam vekil sayısı 25 olarak görünüyor. Burada en kritik isim DP’den istifa edip bağımsız vekil konumuna geçen Hasan Tosunoğlu. Eğer Tosunoğlu hükümete dıştan destek verirse, hükümet zor da olsa 26 sayısı ile yola devam eder.
Cevdet Yılmaz’ın etkisi ne olur?
Bugün adamızı ziyaret edecek olan Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın, yaşanan hükümet krizine ne tür bir müdahalede bulunacağı merak ediliyor. Siyasi kulisler, Yılmaz’ın etkisiyle YDP hükümetten çekilme kararını rafa kaldırabilir derken, bir başka senaryo ise YDP’nin hükümeti dıştan desteklemesi.
Hiçbiri olmazsa seçim hükümeti yolda
Tüm bu senaryoların olmadığı durumda Üstel’in hükümetin istifasını Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’a sunması ve seçim hükümeti kurulması için çalışma başlatması bekleniyor.
