TDP Hukuk ve Mevzuat Geliştirme Sekreteri Avukat Tacan Reynar, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in Kıbrıs ziyaretinin, sonuçsuz müzakere süreçlerinin tekrarı değil, üzerinde uzlaşılan uluslararası hukuk zeminine dönüş için fırsat olması gerektiğini belirtti.
Reynar, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarında öngörülen çözüm modelinin, siyasi eşitliğe dayalı iki toplumlu ve iki bölgeli federasyon olduğunu ifade etti.
Federasyonun, Kıbrıslı Türklerin üniter bir yapı içerisinde azınlık konumuna indirgenmesi anlamına gelmediğini vurgulayan Reynar, “Çözümün özü, iki toplumun kurucu ortaklık temelinde yeni anayasal düzeni birlikte inşa etmesi, siyasi eşitliğinin güvence altına alınması ve karar alma süreçlerine etkin katılımının sağlanmasıdır” dedi.
“Garanti ve İttifak Antlaşmaları hukuki tartışmanın dışında bırakılamaz”
1960 Kuruluş Antlaşmaları ile Garanti ve İttifak Antlaşmaları’nın Kıbrıs’taki anayasal düzenin önemli unsurları olduğunu belirten Reynar, tarafların ortak iradesiyle değiştirilmedikleri veya yeni bir uluslararası anlaşmayla yerlerine başka bir düzen kurulmadığı sürece bu konuların göz ardı edilemeyeceğini kaydetti.
Güvenlik ve garantiler meselesinin tek taraflı beklentilerle çözülemeyeceğini ifade eden Reynar, her iki toplumun meşru güvenlik kaygılarını dikkate alan, karşılıklı güvene dayalı ve uygulanabilir bir düzenlemeye ihtiyaç olduğunu söyledi.
“Yeni bir müzakere modeli gerekli”
Reynar, Kıbrıs’ta ihtiyaç duyulanın ucu açık ve belirsiz süreçler değil; takvimi belirlenmiş, aşamaları net ortaya konmuş ve sonuç üretmeye odaklanan yeni bir müzakere modeli olduğunu belirtti.
“Kıbrıs’ta kalıcı barış, taraflardan birinin diğerine üstünlük kurmasıyla değil; siyasi eşitlik, hukuki güvence, kurucu ortaklık ve karşılıklı güven temelinde inşa edilebilir” diyen Reynar, çözümsüzlüğün sürdürülebilir bir politika olmadığını vurguladı.
“Kıbrıslı Türklerin uluslararası bağları güçlendirilmeli”
Uluslararası toplumun yeni kuşaklara yarım asrı aşan bir belirsizlik bırakmaması gerektiğini ifade eden Reynar, Kıbrıslı Türklerin çözümsüzlüğün bedeli olarak izolasyonlar ve hukuki belirsizlikler altında yaşamaya devam edemeyeceğini söyledi.
Reynar, federal çözümü destekleyen uluslararası aktörlerin, bu yöndeki siyasi iradeyi de ortaya koyması gerektiğini belirterek, “Çözüm perspektifini koruyan Kıbrıslı Türk toplumunun uluslararası hukuk ve uluslararası toplumla bağlarını güçlendirecek somut adımlar gecikmeksizin atılmalıdır” ifadelerini kullandı.
